W LABIRYNCIE 名IATA

"Zapiecz皻uj to, co m闚i這 siedem grom闚
   i nie pisz tego" - Apokalipsa 安i皻ego Jana

A jednak pisz, wbrew poleceniu 鈍. Jana, pisz, by odnale潭 porz康ek, sens w 鈍iecie, na kt鏎ym osiada czarny py. Pisz, by wyj嗆 z ciemno軼i coraz szczelniej dusz帷ej nas niepokojem, chaosem, nienawi軼i. Chc odnale潭 鈍iat這, jasne my郵i, pozytywne emocje. 

"I tak w豉郾ie ko鎍zy si 鈍iat. Nie hukiem a skomleniem" napisa T.S.Eliot w poemacie "Wydr捫eni ludzie", widz帷 zniszczenia fizyczne i duchowe, jakich dokona造 dwie wojny 鈍iatowe. Czy rzeczywi軼ie daleko odeszli鄉y od tamtych czas闚 skoro niepok鎩 istnienia napiera zewsz康? Literatura i sztuka od zawsze mia造 przywilej bycia sond rzucon w przysz這嗆, cz瘰to te bywa造 esencj rzeczywisto軼i o w豉軼iwo軼iach wizjonerskich. 

"A瞠by posi捷 to, czego nie posiadacie
Musicie pod捫a drog pozbawienia.
A to czego nie wiecie jest jedynym co wiecie.
A to co posiadacie jest tym czego nie posiadacie.
A miejsce na kt鏎ym jeste軼ie jest miejscem na kt鏎ym was nie ma" - wersy T.S. Eliota brzmi jak zagadka Sfinksa, ale zarazem znamy je dobrze ze stron Pisma 安i皻ego, z nauk filozof闚. Dlaczego po apokalipsie drugiej wojny 鈍iatowej 鈍iat nie poszed drog pokory, wyrzeczenia i braterstwa? Konsumpcjonizm, technicyzacja, zach豉nno嗆, wzi窸y g鏎 nad uduchowieniem i humanizacj 鈍iata. Zastanawiaj s這wa J.J.Rousseau, filozofa i pisarza XVIII wieku, kt鏎y w "Rozprawie o pochodzeniu nier闚no軼i" napisa, 瞠 cz這wiek jest dobry, ale ludzie s 磧i. W naturze cywilizacji musi tkwi b陰d wydobywaj帷y z cz這wieka z陰 natur. 
 
Bohater "Smugi cienia", opowiadania Josepha Conrada z 1917 roku, stoj帷 na mostku kapita雟kim wyznaje: "Niczego podobnego nie widzia貫m dotychczas. Niepodobie雟twem by這 przewidzie, z kt鏎ej strony nadejdzie zmiana. Gro瘺a napiera豉 zewsz康". 

Czy nie czujemy si czasem jak bohater Conrada - zalewa nas fala komentarzy o 鈍iecie, ale wcale nie jeste鄉y dzi瘯i niej m康rzejsi. Czytamy inne ksi捫ki, inne gazety, ogl康amy inne kana造 informacyjne i zagubili鄉y si w galimatiasie znacze. M闚i帷 tym samym j瞛ykiem - nie rozumiemy si, gdy nast徙i這 "usztywnienie to窺amo軼i" polegaj帷e na  fanatycznym wyznawaniu w豉snego pogl康u przy jednoczesnym t瘼ieniu pogl康闚 odmiennych. Ideologiczne k堯tnie dziel najbli窺zych, zanik豉 empatia wobec potrzebuj帷ych, a  na naszych oczach uchod嬈y-wygna鎍y z zagro穎nych teren闚 gin prosz帷 nas o pomoc, a my tkwimy w bezruchu. 

Adam Hochschild, ameryka雟ki historyk i pisarz, surowo os康za wsp馧czesnego cz這wieka: "O ile za kilkaset lat z naszej planety zostanie co wi璚ej ni tylko wypalona skorupa, to wyobra瘸m sobie tak notatk o nas w podr璚zniku historii  "Ludzie w 2017 roku byli bardzo prymitywni - toczyli liczne wojny i stosowali wyszukane formy opresji wobec s豉bszych. I to mimo zaskakuj帷o wysokiego poziomu technologicznego. Pomimo wielu ostrze瞠 przed nieodwracalnymi zmianami klimatycznymi, niewielu s逝cha這 i rozumia這 zagro瞠nie. Nie potrafimy tego wyja郾i".
Celem kultury jest wprowadzanie 豉du i porz康kowanie 鈍iata, nadawanie znacze poj璚iom, emocjom i my郵om, szukanie dr鏬 w stron 鈍iat豉. Nazwanie problemu mo瞠 by pierwszym krokiem do rozwi您ania go. Wiele pojawia si ostatnio  inicjatyw i dzia豉 w kulturze, b璠帷ych ko貫m ratunkowym dla naszej p造nnej rzeczywisto軼i. Tak rol odgrywaj festiwale literackie, biennale sztuki, festiwale teatralne i filmowe. Wsz璠zie tam dochodzi do wymiany pogl康闚, dyskusji tw鏎c闚 z publiczno軼i, kt鏎 bardzo cz瘰to stanowi m這dzi ludzie. Buduj帷 rol odgrywaj r闚nie organizacje humanitarne, kt鏎e podejmuj wyzwania i pomagaj ofiarom wojen, kataklizm闚, r騜nych nieszcz窷 spotykaj帷ych zagro穎ne i biedniejsze rejony 鈍iata. 

Je郵i ktokolwiek mo瞠 przywr鏂i warto軼i naszemu 鈍iatu to pokolenie nonkonformist闚 rozumiej帷ych wag braterstwa, wsp馧odczuwania, odpowiedzialno軼i za pokrzywdzonych i za natur, kt鏎ej przecie jeste鄉y go嗆mi. 
"Nie by這 nas, by las, nie b璠zie nas, b璠zie las". 
 
. Katarzyna Szrodt 
 

ARCHIWUM FELIETON紟

POLE TEN ARTYKU ZNAJOMYM Z FACEBOOKA
 


 

 


BIULETYN POLONIJNY, Postal Box 13, Montreal, Qc H3X 3T3, Canada; Tel: (514) 336-8383 fax: (514) 336-7636,
Miesi璚znik rozprowadzany bezp豉tnie w鈔鏚 Polonii zamieszkuj帷ej obszar Montrealu i Ottawy. Wszelkie prawa zastrze穎ne.